الحر العاملي ( مترجم : عباس جلالى )

160

نقدى جامع بر تصوف ( ترجمة رسالة الاثني عشرية في الرد على الصوفية ) ( فارسى )

پيمودن راه و رسم دشمنان اهل بيت دارد . موضوعى را كه يادآور شديم از مطالب گذشته به خوبى روشن است و علما و دانشمندان ما و نيز ديگران بدين موضوع تصريح كرده‌اند . از جمله شيخ جليل القدر ابن حمزه رحمه اللّه در كتاب « الهادى الى النجاة من جميع المهكات » روايات زيادى را از شيخ مفيد و شخصيّت‌هاى ديگرى در نكوهش صوفىگرى يادآور شده و آن‌گاه مىگويد : حاصل روايات اين است كه : معاويه لعنة اللّه عليه روزى به حبس بول مبتلا شد و از شدّت درد به پا مىخاست و گرد خود مىچرخيد و گاهى مدهوش مىشد از همين‌رو ، گروهى از بنى اميّه و سران آن‌ها براى ابراز محبّت نسبت به معاويه نظير عمل او را انجام مىدادند و با سر دادن كلمهء « اللّه اللّه » بر زمين مىافتادند و از خدا درخواست شفا مىكردند و هرگاه دردشان آرامش مىيافت مشغول ساز و آواز مىشدند و دايره و مانند نواخته و به شادى مىپرداختند و دست‌افشانى مىنمودند و رقص و پايكوبى مىكردند . اين قبيل كارها در دوران جاهليّت معروف بود و راه و رسم معاويه زنده ساختن ، بدعت جاهليّت تلقّى مىشد ، زيرا در جاهليّت چنين كارهايى انجام مىپذيرفت ، به همين دليل اين قبيل كارها شهرت يافت . ابو هاشم كوفى در دورهء پايانى حكومت بنى اميّه مىزيست كه در جهت زنده ساختن بدعت معاويه ، دست به اين كار زد و در خلال ذكر و وردش به انجام اين كارهاى زشت پرداخت و بدين ترتيب ، مسلك صوفىگرى را اختراع كرد و سپس اين شيوه ميان تودهء مردم معروف شد و فرقهء حلّاجى پديد آمد . 7 - عقل و خرد سليم ، به ناپسند بودن انجام اعمال زشتى از اين قبيل ، جزم و يقين دارد . اين كارها به حركات ديوانگان و خردسالانى مىماند كه از قدرت تشخيص برخوردار نيستند . در امور ياد شده هيچ‌گونه سودى وجود ندارد و هيچ‌گونه فرمانى در خصوص آن‌ها وارد نشده است . بنابراين ، ترك آن‌ها واجب است پس چگونه انجام چنين كارهايى براى صوفيان رواست تا چه رسد به اين‌كه به رجحان و عبادت اين قبيل كارها اعتقاد داشته باشند . ؟ 8 - جمعى از علما و دانشمندان از شيخ مفيد رحمه اللّه نقل كرده‌اند در كتابى كه وى در ردّ هواداران حلّاج تأليف كرده به إسناد خود از امام رضا عليه السّلام روايت كرده كه درمورد صوفيان و گوش فرادادن آنان به ساز و آواز و دست‌افشانى و پايكوبى و داد و فرياد و عربده